Antalya’nın İbradı ilçesine bağlı Ormana Köyü, 2024 yılında Dünyanın En İyi Turizm Köyü unvanını kazandı. Sadece 600 kişinin yaşadığı bu köy, Toros Dağları’nın zirvesinde yer alıyor ve tarihi, kültürel mirasıyla tanınıyor. Aynı zamanda Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’un memleketi olan Ormana, 57 yıldır düzenlenen üzüm festivali ve düğmeli evleriyle büyük bir turistik ilgi görüyor.
Birleşmiş Milletler’e bağlı Dünya Turizm Örgütü (UNWTO), kültür ve gelenekleri yaşatan, biyolojik çeşitliliği koruyan ve kırsal kalkınmayı destekleyen köyleri ödüllendirmek amacıyla oluşturduğu “Dünyanın En İyi Turizm Köyleri” listesinin 2024 sonuçlarını açıkladı. Dünya genelinden 55 köy listeye girerken, Türkiye’den seçilen tek köy Ormana oldu.
Toroslar’ın Zirvesinde Gizli Bir Hazine
Antalya şehir merkezine 2,5 saat uzaklıktaki Ormana, Manavgat Çayı’nı besleyen derelerin arasında, eski bir Yörük köyü olarak dikkat çekiyor. Köy, tarihi düğmeli evleri, doğal güzellikleri ve 57 yıldır kesintisiz devam eden üzüm festivaliyle tanınıyor.
Ormana Köyü’nde bulunan tarihi düğmeli evler, harç ve sıva kullanılmadan yapılan özgün mimarileriyle ön plana çıkıyor. Sedire ağacı ve yığma taşlarla inşa edilen bu evlerin korunması ve restore edilmesi için köy halkı büyük bir özveriyle çalışıyor.
Kırsal turizm faaliyetlerinin öncülerinden Tolga Özgüven, köydeki bu evlerin restore edilerek turizme kazandırıldığını belirtti. Bugün köyde 7 butik otel ve pansiyon, toplamda 80 oda ve 170 yatak kapasitesiyle ziyaretçilerini ağırlıyor.
Düğmeli evlerin yanı sıra, Osmanlı Sipahi ocağına dayanan yılkı atları ve köyün İpek Yolu güzergâhında yer alması, bölgeyi tarih ve kültürle harmanlayan bir cazibe merkezi haline getiriyor. Tolga Özgüven, köyün bu özelliklerinin, Dünya Turizm Örgütü tarafından tanınmasında önemli rol oynadığını ifade etti.
Türkiye’nin Dünya Listesindeki Gururu
Türkiye, 2021’den itibaren bu prestijli listede yer almaya devam ediyor. Daha önce Mustafapaşa (Nevşehir), Taraklı (Sakarya), Birgi (İzmir) ve Şirince (İzmir) köyleri de listeye girme başarısı göstermişti. 2024 yılında ise bu unvanı tek başına kazanan Ormana Köyü, Türkiye’nin kırsal turizmdeki başarısını bir kez daha taçlandırdı.
Tolga Özgüven, köyün bu başarıya ulaşmasında Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı’nın (TGA) desteğinin büyük olduğunu vurguladı. Özgüven, “Bu unvan, yıllardır süren çalışmalarımızın bir sonucu. Antalya ve bölge turizmi için çok değerli bir gelişme,” diyerek mutluluğunu dile getirdi.
Roma Döneminden Günümüze Ulaşan Ormana’nın Köklü Tarihi
Antalya’nın İbradı ilçesine bağlı Ormana Köyü’nün tarihi, Roma İmparatorluğu dönemine kadar uzanıyor. Antik çağlarda “Erimna” adıyla anılan bu yerleşim, M.Ö. 334’te Büyük İskender’e teslim olmuş, ardından M.Ö. 223-212 yılları arasında Pers hâkimiyeti altında yaşamış. Günümüzde köy, dışarıya verdiği göçlerle yerleşik nüfusunu kaybetse de, köy halkının köklerine olan bağlılığı ve yatırımları sayesinde orijinal düğmeli evlerden yaklaşık 50’si restore edilmiş durumda.
Geçmişte Yörük kültürüne sahip olan Ormana halkı, zamanla yerleşik yaşamı benimseyerek manavlığa geçiş yapmış. Ancak sarp bir araziye sahip olan köy, tarıma pek elverişli değil. Çevrede yalnızca üzüm bağları ve evlerin bahçelerinde yetişen sebzeler görülebiliyor. Köyün ana geçim kaynağı ise hayvancılık. Ormana, özellikle kurbanlık keçileri ve oğlaklarıyla tanınıyor. Çevresindeki yaylalar ve sulak alanlar, hayvancılık için ideal bir ortam sunuyor.
Ormana’nın Mimari Harikası: Düğmeli Evler
Ormana’nın simgesi haline gelen düğmeli evler, adını duvarlarından taşan ahşap parçacıklarından alıyor. Yörede yetişen katran ağaçlarından yapılan kalaslar, taşların arasına geçmeli olarak yerleştiriliyor ve uç kısımları dışarıda bırakılıyor. Bu teknik, duvarların yüzyıllarca sağlam kalmasını sağlıyor.
Köyde 300 kadar düğmeli ev bulunurken, bugüne kadar yalnızca 50’si restore edilebilmiş. Restorasyon çalışmaları, köy halkından eğitilen ustalar tarafından yapılarak hem kültürel miras korunuyor hem de köy ekonomisine katkı sağlanıyor.
Eynif Yaylası: Yüzyıllardır Süren Bir Tarım Merkezi
Ormana Köyü’nün kuzeybatısında, 10 kilometre uzaklıkta yer alan Eynif Yaylası, 90 bin dönümlük bir alana sahip. Yüzyıllardır tarım ve hayvancılıkla ilişkilendirilen bu geniş düzlük, tarih boyunca kervanların dinlenme noktası olarak kullanılmış. Toros Dağları’nın iki yakası arasında önemli bir geçiş noktası olan yayla, Ormana Köyü için stratejik bir önem taşıyor.
Tol Han: Taş Kemerlerin Zamansız Hikâyesi
I. Alaeddin Keykubat tarafından 1220-1237 yılları arasında yaptırılan Tol Han, klasik Selçuklu mimarisiyle inşa edilmiş bir yapı. Adını, halk dilinde “taş kemer” anlamına gelen “tol” kelimesinden alan han, kemerli yapısı ve taş işçiliğiyle dikkat çekiyor. Mescit içermeyen bu han, Eynif Ovası’ndaki ticaret yolları güzergâhında bulunuyor. Günümüzde de ayakta kalan kemerler ve duvarlar, bu bölgenin tarih boyunca ticari bir merkez olduğunu kanıtlıyor.
Altınbeşik Mağarası: Yeraltı Güzelliklerinin Kraliçesi
Antalya’nın İbradı ilçesi Ürünlü Mahallesi’nde bulunan Altınbeşik Mağarası, doğal güzellikleriyle büyüleyici bir yer. Türkiye’nin en büyük, dünyanın ise üçüncü en büyük yeraltı gölüne ev sahipliği yapan mağara, adını üzerinde yer alan Altınbeşik Tepesi’nden alıyor. Denizden 450 metre yükseklikteki mağara, milyonlarca yıllık bir doğal süreçle oluşmuş. 1966 yılında keşfedilen bu doğa harikası, 1994 yılında milli park ilan edilerek koruma altına alınmış.
WhatsApp grubumuza katılmak için TIKLAYINIZ!
