Bütün canlılar, kışın zorlu şartlarından korunma içgüdüsüyle kendi güvenliklerini sağlamaya çalışır. Bu içgüdü, farklı hayvanları çeşitli korunma stratejileri geliştirmeye yönlendirir. Kimi hayvanlar kış gelmeden önce sıcak iklimlere göç ederken, bazıları toprağın derinliklerine gömülüp kış uykusuna yatar. Alaska Ağaç Kurbağaları ise kış aylarını özgün bir sistemle geçirir.
Bilimsel adı Rana Sylvatica olan bu kurbağa türü, Amerika’nın kuzeyinde, Alaska ve Kanada’da yaşar. Aşırı düşük kış sıcaklıklarıyla karşılaşan bu kurbağalar, kendilerini genellikle göl, gölet ya da diğer su kütlelerinin altındaki çamurda gömerler. Bu davranış, donmayı engeller ve hayvanların bekleyiş sürecini güvenli kılar.
Ancak kışın yaklaşmasıyla birlikte, ağaç kurbağaları kendilerini karadaki sığ bir yuvaya gömerler. Kurbağanın üzerini örten yapraklar ve çöpler, soğuğa karşı sınırlı bir yalıtım sağlar. Gerçekte, hayvanın kısa sürede donması için yetersiz bir izolasyon vardır. Ancak birçok canlı donmaya karşı direnç gösterse de, Alaska Ağaç Kurbağaları seviyesine pek az hayvan ulaşabilir.
Kan Dolaşımı Tamamen Durur
Alaska Ağaç Kurbağasının donma toleransı, biyologlar tarafından büyük ilgi uyandırmaktadır. Yapılan araştırmalara göre, dondurucu soğuklara maruz kalan bu kurbağaların vücutlarında bulunan suyun %65’inden fazlası tamamen donmaktadır. Ancak, donma durumunda hiçbir yaşam belirtisi gözlenmese de, kurbağalar haftalarca hayatta kalabilirler.
Bu benzersiz mekanizma, kurbağaların bazen günlerce, hatta haftalarca nefes almadan ve kalp atışları olmadan kalabilmelerine olanak tanır. Kurbağanın derisi, karın bölgesi ve kas liflerini kaplayan buz tabakası nedeniyle kan dolaşımı tamamen durur. Aort damarı bile kesildiğinde kanama olmaz. Bu süreçte, kurbağanın kalp ve diğer vital organları soluk bir renk alırken, kol ve bacakları sertleşir ve gözleri puslu bir hale gelir.
Metabolik faaliyetleri neredeyse durma noktasına gelen kurbağalar için bu süreç, dört ay kadar sürmektedir. Kışın en soğuk zamanlarında toprak yüzeyine yakın bir konumda, çevresindeki her şeyle birlikte donan kurbağalar, sıcaklığın artmasıyla birlikte buzları çözer. Buzlar çözüldükten sonra kalp atışları tekrar başlayan kurbağalar, hızlı bir şekilde nefes almaya başlarlar. Bu şekilde yaşamsal faaliyetlerine geri dönen kurbağalar, neredeyse 1 gün içinde hareketlenir ve kaldıkları yerden hayatlarına devam ederler.
Kanlarında Doğal Bir Antifriz Sistemi Bulunur
Kurbağaların kış aylarındaki donma-çözünme döngüsü, bilim insanlarının dikkatini çeken bir mekanizmadır. Araştırmalara göre, ağaç kurbağalarının kanlarında doğal bir antifriz sistemi bulunmaktadır. Bu sistem, kurbağanın derisi donmaya başladığında devreye girer; bu donma, vücudu sert ve kırılgan bir hale getirir, neredeyse yere düşecek kadar kırılgan hale gelirler. Daha sonra, kanlarındaki özel bir protein (nucleating proteins), kandaki suyun donmasını sağlar.
Oluşan buzlar, kurbağaların hücrelerindeki suyun yaklaşık %70’ini emer. Bu sırada, kurbağanın karaciğeri büyük miktarda glikoz salgılar. Salgılanan glikoz, boşalan hücreleri doldurarak onlara destek olur. Yüksek glikoz konsantrasyonu, hücrelerin donmasını önler, bu da kurbağaların hayatta kalmasına yardımcı olur.
Kış uykusunda, kurbağaların hücrelerindeki glikoz konsantrasyonu, normal zamanlara göre yüz kat daha yüksek olabilir, bu da suyun tamamen boşalmamasını sağlar çünkü suyun tamamen boşalması kurbağaların ölümüne neden olabilir.
Aslında, hücrelerin içi hiçbir zaman donmaz; sadece hücrelerin dışındaki su donar. Su kaybeden hücreler büzülür, içi yoğun kıvamlı, şekerli bir sıvı ile dolar ve bu da dokuların donma noktasını düşürür. Havalar ısındıkça ve buzlar erimeye başladıkça, kurbağanın vücudu içten dışa doğru çözülmeye başlar. Su yavaş yavaş hücrelere geri döner, kalbin tekrar atmaya başlamasıyla kan dolaşımı ve ardından nefes almaya başlar.
Ağaç kurbağaları, diğer kurbağa türlerine göre önemli bir avantaja sahiptir. İlkbaharda, toprak ve kurbağa gövdeleri göllerin, göletlerin ve nehirlerin buzlu örtüsünden önce erimeye başlar. Bu nedenle, ağaç kurbağaları diğer türlerden önce üreyebilirler.
WhatsApp grubumuza katılmak için TIKLAYINIZ!
