Fransa’nın başkenti Paris’te 100 yıl sonra üçüncü kez gerçekleştirilen, 2024 Yaz Olimpiyatları’nın 26 Temmuz’daki açılış töreni, Sen Nehri’nde gerçekleştirildi. Olimpiyat oyunları tarihinde ilk kez bir açılış töreni, stat dışında kent merkezinde yapıldı.
2024 Yaz Olimpiyatları‘nın 26 Temmuz’daki açılış töreni, bazı performanslar nedeniyle tartışmalara yol açtı. Tören, sadece sporun değil, aynı zamanda küresel ideolojilerin ve sembollerin sergilendiği bir etkinlik olarak dikkat çekti. Özellikle LGBT sanatçılar tarafından sergilenen bir gösteri, dini değerlere saygısızlık yaptığı gerekçesiyle eleştirildi.
Marie Antoinette’in kesik başından, Leonardo da Vinci’nin ünlü eseri “Son Akşam Yemeği”nin modern bir yorumu ve John Lennon’ın “Imagine” şarkısına kadar uzanan sembolik ögeler, Fransa’nın kültürel mirasından uluslararası politikaların derinliklerine kadar geniş bir yelpazede mesajlar sundu.
Törende gösterilen sahnelerden biri, Marie Antoinette’in kesik başını tutan figürlerle Fransız Devrimi’ne göndermede bulundu. Fransız Devrimi, genellikle monarşi ve kiliseye karşı kazanılan bir zafer olarak görülse de, bazı izleyiciler bu sahneyi gizli toplulukların (Masonlar ve Gül Haçlılar gibi) monarşi ve kiliseyi devirmek için oynadıkları rolün bir kutlaması olarak yorumladı.
Dünya Genelindeki Hristiyanlar Tarafından Eleştirildi
Fransız şarkıcı Philippe Katerine’in ön planda olduğu bir performans, İtalyan ressam Leonardo da Vinci’nin ünlü eseri “Son Akşam Yemeği”nin modern bir yorumu olarak sunuldu. Bu performans, dünya genelindeki Hristiyan gruplar tarafından eleştirildi.
Fransız Katolik Kilisesi de açılış töreninde “Hristiyanlıkla alay edilen anlar” olduğunu belirterek tepki gösterdi. Törenin sanat yönetmeni Thomas Jolly ise koreografinin herhangi bir grubu hedef almadığını, “kapsayıcılık” mesajı verdiğini savundu.
Jolly, “Herkesi kucaklamak istedik, bu kadar basit. Fransa’da sanatsal özgürlük ve yaratma hakkımız var. Bu performansla belirli bir mesaj iletmeye çalışmadım,” dedi ve ekledi: “Fransa’da cumhuriyet var, istediğimizi sevme ve ibadet etmeme hakkımız var. Bu hakları vurgulamak istedim.”
Paris 2024 sözcüsü Anne Descamps ise 28 Temmuz’da basına yaptığı açıklamada, “Kesinlikle herhangi bir inanç grubuna saygısızlık etme niyetimiz yoktu” diyerek, “Eğer böyle bir algı oluştuysa, özür dileriz,” şeklinde konuştu.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’dan “Ahlaksızlık” Eleştirisi
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Paris’teki 2024 Yaz Olimpiyatları’nın açılış töreninde sergilenen performansı “ahlaksızlık” olarak nitelendirerek sert tepki gösterdi. Adalet ve Kalkınma Partisi’nin (AKP) genişletilmiş il başkanları toplantısında konuşan Erdoğan, töreni “sapkınlık ve cinsiyetsizleştirme projesi” olarak tanımladı.
Erdoğan, “Sahnelenen ahlaksızlık, karşı karşıya olduğumuz tehdidin boyutlarını bir kez daha gözler önüne serdi,” dedi ve Paris’teki gösterinin insanı “hayvanlardan dahi aşağıya çekme projesi” olduğunu ifade etti.
Erdoğan, olimpiyatların “insan tabiatını bozan, aileyi ifsat eden, nesillerin emniyetini ve bekasını tehdit eden sapkınlığa alet edildiğini” vurguladı. Ayrıca, bu “rezil sahnenin” yalnızca Katolik ve Hristiyan dünyasını değil, aynı zamanda Türkiye’yi de rencide ettiğini belirtti. Fransız bir sporcunun başörtüsüyle açılışa katılamamasına da değinen Erdoğan, bu durumun Fransa’daki “özgürlük” anlayışını sorgulattığını belirtti.
Diyanet İşleri Başkanlığı da töreni eleştiren bir açıklama yayımlayarak, “Fransa’da gerçekleştirilen 2024 Olimpiyatları açılış töreninde kasıtlı olarak öne çıkarılan pedofili ve LGBT unsurları, küresel fesat merkezlerinin çirkin yüzünü açıkça ortaya koymuştur,” ifadelerini kullandı. Diyanet, insanın “tertemiz fıtratını bozmayı amaçlayan hiçbir anlayışın, dini ve insani değerleri aşağılayan hiçbir yaklaşımın, ahlaksızlığı teşvik eden hiçbir faaliyetin özgürlük söylemleri arkasına sığınılarak meşru hale getirilemeyeceğini” belirterek törene tepkisini dile getirdi.
Eleştirilen “Son Akşam Yemeği” Performansı
Olimpiyatların açılış töreninde sergilenen ve “Son Akşam Yemeği” tablosuyla alay ettiği öne sürülen performans, bazı sanat tarihçileri tarafından farklı bir tabloyla ilişkilendirildi. Hollandalı tarihçi Walther Schoonenberg, X platformunda yaptığı bir paylaşımda, bu tartışmalı koreografinin aslında Hollandalı ressam Jan van Bijlert’in “Tanrıların Ziyafeti” adlı eserinden esinlenmiş olabileceğini öne sürdü.
Schoonenberg, 17. yüzyılda yaşamış olan van Bijlert’in, Leonardo da Vinci’nin “Son Akşam Yemeği” tablosundan ilham almış olabileceğini, ancak açılış törenindeki performansın doğrudan Hz. İsa Peygamber ve havarilerini tasvir etmediğini belirtti.
Schoonenberg, ayrıca “Tanrıların Ziyafeti” tablosunda masanın ortasında bulunan Apollon’un başındaki halkanın, açılış törenindeki performansta masanın ortasında duran sanatçının taktığı hareyle benzerlik gösterdiğine dikkat çekti. Performans sırasında, Yunan şarap tanrısı Dionisos’u canlandıran Philippe Katerine, tamamen maviye boyanmış bir şekilde sahne aldı.
Kadın kıyafetleri ve makyajıyla sahne alan, ancak sakalını bırakan bir erkek performans sanatçısının, Hristiyanlık için kutsal olan Son Akşam Yemeği tablosunu temsil eden bir masanın üzerinde yürüdüğü bir gösteri gerçekleştirildi.
Bu performans, açılış gecesinin ardından en çok konuşulan konulardan biri haline geldi. Elon Musk, X platformunda yaptığı bir paylaşımda, performansı “Hristiyanlar için aşırı saygısızca” olarak nitelendirdi. Da Vinci’nin 15. yüzyılda yaptığı “Son Akşam Yemeği” eseri, Hz. İsa Peygamber’in çarmıha gerilmeden önce havarileriyle yediği son yemeği tasvir ediyor ve Hristiyanlar tarafından önemli bir sembol olarak görülüyor.
Fransız Devrimi’nin Simgelerinden Marie Antoinette’in Kesik Başı Sahnesi
2024 Paris Olimpiyatları’nın açılış gösterilerinde dikkat çeken bir diğer performans, Fransız metal grubu Gojira‘nın gerçekleştirdiği şov oldu. Gojira, Fransız Devrimi’nin simgelerinden biri olan La Conciergerie’de sahne aldı. Performans sırasında, bir zamanlar kraliyet sarayının parçası olup sonradan hapishane olarak kullanılan bu tarihi binanın camlarında, ellerinde kendi kafalarını tutan Marie Antoinette figürleri belirdi.
Fransız Kraliçesi Marie Antoinette, Fransız Devrimi sırasında 1793’te bu binada yargılanmış ve “vatana ihanet” suçundan giyotinle idam edilmişti. Gojira’nın bu performansı, devrimle ilişkilendirilen sembolik bir anlatım sundu. Bu sahne, Fransız Devrimi’nin karanlık yönlerini ve bu devrimi gerçekleştiren gizli toplulukların etkisini yeniden hatırlattı.
Performansın kırmızı rengi, okültizmde kurbanı simgeleyen bir renk olarak bilinir ve Antoinette’in ölümünün kutlanması, devrimin arkasındaki gizli seçkinlerin sembolik bir zaferi olarak sunuldu. Performans, idam edilenlerin kanının binanın pencerelerinden sıçradığı grotesk bir sahneyle sona erdi. Aynı zamanda Gojira, Olimpiyatlar’da sahne alan ilk metal grubu olarak tarihe geçti.
Meşalenin Sembolik Kullanımı ve Anlamı
Meşale, antik mitolojide ve okültizmin çeşitli alanlarında önemli bir sembol olarak kabul edilir. Yunan mitolojisinde, Prometheus’un insanlara tanrılardan ateşi getirmesi, ilahi bilgiyi ve ışığı simgeler. Masonik sembolizmde ise meşale, Lucifer’in “ışık taşıyıcısı” olarak bilinen rolünü ve karanlığı aydınlatma görevini temsil eder. Bu bağlamda, meşale taşıma ritüeli, bilgi ve aydınlanmanın karanlıklar içerisindeki yolculuğunu simgeler.
2024 Olimpiyatları’ndaki meşale ritüeli, açılışta Paris’in ünlü Yeraltı Mezarları‘nda çocukların meşaleyi taşıyarak yollarını aydınlatmalarıyla başladı. Bu mezarlar, altı milyondan fazla insanın kalıntılarına ev sahipliği yapıyor ve yüzyıllardır karanlık ritüellerle ilişkilendiriliyor.
Çocuklar, insan kafataslarından yapılmış duvarların arasında yürürken, yüzü olmayan gizemli bir figür tarafından yönlendirildiler. Bu figür, elitlerin gizemli ve isimsiz liderlerini temsil eden bir sembol olarak yorumlanıyor ve meşalenin karanlıktan aydınlığa geçişi simgelediği mesajını güçlendiriyor.
Meşale, 2024 Olimpiyatları’nda, sadece bir spor etkinliğinin ötesinde, ilahi bilgiyi ve aydınlanmayı sembolize eden bir ritüelin parçası olarak kullanıldı. Törenin bu bölümü, meşalenin tarihsel ve okült bağlamda nasıl güçlü bir sembol haline geldiğini ve bu anlamın Olimpiyat açılış törenindeki rolünü vurguluyor.
İlk olarak Paris’in yeraltı mezarlarında teknede ortaya çıkan gizemli meşale taşıyıcısı, açılış seremonisinin tematik bölümlerini gezdi. Bu bölümler, Fraternite (kardeşlik), Sororite (kızkardeşlik), Sportive (sportmenlik), Solidarite (dayanışma), Solennite (ciddiyet) ve Eternite (sonsuzluk) olarak sıralanmıştı. Meşale taşıyıcısı, Paris’in çatılarından geçti, Seine Nehri’nde zipline yaptı ve Louvre’a doğru yürüdü.
Geçit töreni sırasında, meşale taşıyıcısı Louvre Müzesi’ne döndüğünde, müzede büyük bir kaçış geçidi fark etti ve o anda Leonardo da Vinci’nin ünlü eseri “Mona Lisa”nın çalındığını keşfetti. Sonrasında, gizemli meşale taşıyıcısı yolculuğunu yedinci sanatın bir temsilcisi olarak, meşalesini ünlü futbolcu Zinedine Zidane’a teslim ederek tamamladı.
Kültürel Değişim ve Sembolik Anlamlar
2024 Olimpiyatları açılış töreni, yalnızca sporun ötesinde bir deneyim sunarak, derin kültürel ve sembolik temalarla dikkat çekti. Tören, Fransa’nın köklü geleneklerini temsil eden Cumhuriyet Muhafız Orkestrası ile modernliği simgeleyen şarkıcı Aya Nakamura arasında bir karşıtlık sundu.
Nakamura’nın performansı, Fransa’nın tarihi ve kültürel kimliğinin küreselleşme etkisiyle nasıl dönüştüğünü vurguladı. Ancak Nakamura’nın şarkılarında kullandığı argo dil, Fransız kültürünün yozlaştırıldığı ve küreselci bir kültürü temsil ettiği gerekçesiyle eleştirildi. Bu sahne, Fransa’nın kültürel değerlerinin modern küresel kültürle uyum sağlamak zorunda kaldığını simgeliyordu.
Törenin ilerleyen bölümlerinde, Hristiyanlık inancına açıkça saldıran sahneler dikkat çekti. Özellikle Yunan mitolojisinde şarap, doğurganlık ve ritüel çılgınlığı temsil eden Dionysos’u canlandıran bir figür, şehvet dolu bir performans sergiledi. Dionysos’un bu hedonistik ve kaotik doğası, Hristiyanlık ile açık bir zıtlık oluşturdu. Sahnedeki küçük bir kız çocuğu da bu performansta yer aldı; bu durum, çocukların masumiyetini hedef alan ve toplumsal ahlaka zarar veren unsurlar içerdiği gerekçesiyle eleştirildi.
Törenin sembolik anlatılarından biri de, maskeli bir figürün beyaz bir at üzerinde sahneye girmesiydi. Bu, İncil’de geçen Kıyamet’in Dört Atlısı‘ndan biri olan Ölüm’ü temsil edebileceği şeklinde yorumlandı. Bu sahnede, dünya milletlerinin bayraklarını taşıyan insanlar aracılığıyla bu atlıyı takip etmeleri, küresel bir birleşmeyi ve bu düzenin bir temsilini yansıtan bir sembol olarak değerlendirildi.
Konu ile ilgili ‘’ ‘Son Akşam Yemeği’ Resminin Sırları’’ isimli makale için TIKLAYINIZ!
WhatsApp grubumuza katılmak için TIKLAYINIZ!
