Babür Şah, 1483 yılında günümüz Özbekistan ve Fergana Vadisi sınırları içerisinde yer alan Andican şehrinde doğmuştur. Babasının ölümü üzerine 12 yaşında tahta geçmek zorunda kalan Babür Şah, Hindistan’ı fethetmiş ve Babür imparatorluğunu kurmuştur. Kendi anılarını yazmış olduğu Babürname adlı eseri sebebiyle hakkında çok fazla bilgiye ulaşmak mümkündür. Babür Şah’ın sıra dışı hayatı ve elde ettiği başarılar yıllar boyunca dilden dile dolaşmıştır.
Baba tarafından Timur’un, anne tarafından ise Cengiz Han’ın soyundan gelen Babür Şah, Bozkırın en asil soyuna mensuptur. Yavuz Sultan Selim, Şah İsmail ve Şarlken hükümdarları döneminde doğuda parlayan bir yıldız haline gelmiştir. Sanatsever bir kişiliğe sahip olan Babür Şah’ın şiirleri, zaferleri ve zamanındaki Babür bahçeleri oldukça ünlüdür.
Babür Şah’ın Hindistan’ı Alma Hayali
Babür şah; Orta Asya’nın her yerinde krallar ve beylerbeyinin hüküm sürdüğü bir dönemde, babasının uçurumdan düşerek ölmesi sonucu 12 yaşında tahta geçmek zorunda kalmıştır. Amca ve dayılarının düzenlediği saldırılarından, babasının sadık kumandanları sayesinde kurtulmuştur. Özbek Han’ın karşısında üst üste yenilgiler almış, fethedilen yerlerdeki halkın kılıçtan geçirilmesi sebebiyle de kaçmak zorunda kalmıştır. Yanında birkaç dostu ile beraber Pamir Dağları’na saklanmıştır. Sadık beylerinin dışında kimsesi kalmayan Babür Şah, yenilgisini kendi kitabında ”ölümü kabul edecek kadar ümitsizdim” şeklinde anlatmıştır.
Pamir Dağları’nda saklanırken ayaklarında çarık, üstlerinde çuldan başka bir şeyleri yoktur. Bu saklanma sırasında yaşlı bir Türk kadın onları kendi evinde misafir etmiştir. Bu misafirlikten sonra Babür Şah’ın hayatı, dolayısı ile Asya’nın geleceği tamamen değişmiştir. Yaşlı kadının kardeşi Timur’un ordusunda yıllarca savaşmıştır. Bu eski asker Hindistan’a yaptıkları seferleri, Hindistan’ın zenginliklerini ve bereketini uzun uzun anlatmıştır. Aylarca dedesi Timur’un hikâyelerini dinleyen Babür Şah oldukça etkilenmiş ve Timur’un hayatını, yaptıklarını araştırıp okumaya başlamıştır. Babür Şah’ın artık tek hayali zenginlikler ülkesi Hindistan’ı Babür topraklarına katmaktır.
Hindistan’ın Fethedilmesi
Hindistan’ı fethetmek isteyen Babür Şah, Türkistan topraklarına haber göndermiştir. Babür Şah’ın yaşadığını öğrenen binlerce savaşçı onun safına dâhil olmuştur. Kabil gibi Afganistan topraklarını alan Babür Şah, hükümdarlığını güçlendirerek tekrar bir devlet haline gelmiştir. Hindistan’ı fethetmek amacıyla hazırlıklara başlayan Babür Şah, Anadolu topraklarına fetih için haber göndermiştir. Osmanlı askerlerinden önemli bir kuvvet Babür Şah’ın yanında yer almıştır.
Hazırlıklar tamamlandıktan sonra Hindistan üzerine sefere çıkılmıştır. Tarihin en önemli savaşlarından biri kabul edilen Panişad Muharebesi, Hindistan’ın Delhi şehri yakınlarında yaşanmıştır. Babür Şah’ın 13 bin ordusu, Hindistan sultanı İbrahim Ludî Han’ın ise 1000 den fazla filin olduğu, 50 bin ila 100 bin arası değişen bir ordusu bulunmaktadır. İbrahim Ludî Han, fil ordusu ile beraber Türk ordusunun üzerine saldırıya geçmiştir. Düşmanı kanatlardan sararak ortada toplayan Babür Şah, Osmanlı subayının yönettiği topçu birlik ile ateşe başlamıştır. O güne kadar hiç top sesi duymayan filler korkarak kaçmış ve İbrahim Ludî Han’ın askerlerini ezmeye başlamıştır. Bir taraftan da Osmanlı askerleri tüfekle ateş açmaya başlamıştır. Aradaki büyük sayı farkına rağmen yenileceğini anlayan Delhi askerlerinin önemli bir kısmı Türk tarafına geçerek saf değiştirmiştir. Yaralanan İbrahim Ludî Han, en yakın komutanları tarafından terk edilerek savaş alanında ölmüştür. 7 saat süren savaşın ardından her şey bitmiş, Asya’nın en büyük zaferlerinden biri kazanılmış ve Hindistan’ın kapıları Türklere açılmıştır.
Zaferden sonra Babür Şah, kendisini Hindistan imparatoru ilan etmiştir. Tarihçilere göre; Anadolu Türkleri için ‘’Malazgirt Zaferi’’ ne ifade ediyorsa, Orta Asya Türkleri içinde 1521 yılında kazanılan ’’Panişad Zaferi’’ aynı anlamı ifade etmektedir. Babür Şah kendi kitabında, zaferi kazanmasına büyük katkısı olan Osmanlı subayı Mustafa Rumi’yi ‘’asrımızın biriciği’’ olarak tanımlamıştır. 1526 yılı Türklerin altın yıl olarak kabul edilmiştir. Çünkü aynı yıl Kanuni Sultan Süleyman da Mohaç Meydan Savaşı’nı kazanmıştır.
Babür Şah, Hindistan’ı fethettikten sonra geniş çaplı bir inşaat projesi başlatmıştır. Delhi gibi birçok şehrin günümüzdeki şeklini almasını sağlayacak kadar önemli projelere imza atmıştır. Kuzey Hindistan’daki şehirlerde, Delhi’de yer alan Kızıl Kale, hamamlar, medrese ve çarşılar, Orta Asya tipi mimarilerin çoğunluğu Babür Şah döneminden kalmadır.
Babür Şah’ın İlginç Yaşamı
Babür Şah, iyi bir hükümdar olmanın yanında yazı ve şiiri de oldukça seven birisidir. Bazı zamanlar da kendini kütüphaneye kapatır uzun vakitler geçirirdi. Bazen de mecnunlar gibi tek başına kendini çöllere vururdu. Sert bir komutan olmasına rağmen, kendi halkına karşı oldukça anlayışlı davranmıştır. Hatta mezhep kavgalarından dolayı Türklerin birbirini öldürmelerine çok üzülmüş ve bu konuda çatışmaları büyük ölçüde durdurmuştur.
Babür Şah’ın askerlik konusunda oldukça sert kuralları yer almaktadır. Nöbet sırasında kaytaran bir askerin cezası burnunun kesilmesidir. Aynı zamanda kendi kitabında, kestiği Afgan askerlerinin kafasından kuleler yaptığını birkaç kez anlatmıştır. Babür Şah kendisine yapılan suikastları da yine kendi kitabında anlatmaktadır. Suçlu olanlardan birini parçalattırdığı, diğerinin diri diri derisini yüzdürdüğü ve başka birini de fillerin altında ezdirdiğinden bahsetmektedir.
Yazmış olduğu Babürname adlı eserinde hayatının en sıra dışı detayları bile yer almaktadır. Hatta gençlik yıllarında bir erkeğe olan aşkını bütün incelikleriyle anlatmıştır. 113 ve 114 numaralı sayfalarda bahsedilen bu durumda, 17 yaşındayken annesi tarafından zorla evlendirildiği ama kendisinin başka bir erkeğe âşık olduğu anlatılmaktadır. Karısına olan soğuk davranışlarından dolayı annesi tarafından zorla halvete gönderildiği anlatılmaktadır.
En sıkıntılı dönemlerde bile yakın dostlarıyla kurdukları sofralarda yapılan sohbetlerden, av gezilerinden, bahçe sefalarından vazgeçmemiştir. Sohbet meclislerinde rakı, şarap içilir aynı zamanda esrar ve afyondan yapılan çeşitli uyuşturucu maddeler kullanılırdı. Babür Şah defalarca tövbe etmesine rağmen, bu tövbelerini bozmuş içki ve uyuşturucu madde kullanımını hiç bırakmamıştır. Gençlik yıllarında başladığı içki ve diğer maddeler hayatının genç yaşta son bulmasına sebep olmuştur.
Genç yaşta Hindistan’ı fetheden, Semerkant, Buhara’yı alan Babür Şah, yakalandığı şark çıbanı sebebiyle 1530 yılında 48 yaşında iken Agra’da ölmüştür. Hem Türkler hem de Hindular tarafından oldukça sevilen Babür Şah’ın ölümü herkesi derinden etkilemiştir. Öldükten sonra mezarı bir müddet Agra’da muhafaza edilmiş, birkaç yıl sonra da Orta Asya’da topraklarına kattığı Afganistan’da Kabil’e nakledilmiştir. Torunlarından olan Şah cihan, Babür Şah’ın kendi yaptırdığı Babür bahçelerine bir türbe inşa ettirmiştir. Babür Şah’ın mezarına oğlu tarafından ‘’ruhların dünyasını fethetmeye gitti’’ yazdırılmıştır.
Orta Asya’nın son büyük hükümdarı olan Babür Şah’tan sonra ülke yıkılma sürecine girse de toparlanmış ve Hindistan’ın tamamında hâkimiyet kurulmuştur. Torunlarından biri olan Şah Cihan, çok sevdiği karısı Ercüment Banu Begüm adına, dünyanın en ünlü yapılarından biri olan Tac Mahali yaptırmıştır. Dünyanın gelmiş geçmiş en önemli devletlerinden biri olarak kabul edilen Babür Devleti, 332 yıl boyunca ayakta kalmıştır. Dünya nüfusunun dörtte biri Babür İmparatorluğu hükümranlığı altına girmiştir. Bir bahane ile İngilizler tarafından işgal edilmiş ve son şah ikinci Bahadır ve ailesi öldürülmüştür. Babür İmparatorluğu 1858 yılında İngiliz İmparatorluğuna bağlanmış ve Hindistan’daki son Türk sancağı da sona ermiştir.
