Kanlı Dokurcum Değirmeni Olayı; Milli Mücadele döneminde yaşanmıştır. Gaziantep’i işgal eden Fransız askerleri, Dokurcum Değirmeninde 14 çocuğu şehit etmiştir. 11 ay devam eden Antep savunması sırasında, 6317 Antepli şehit olmuştur. Gaziantep halkı ‘’Fransız’a esir olmaktansa, şerefli bir ölüm daha hayırlıdır’’ diyerek yaptığı savunma ‘’Antep Müdafaası’’ olarak tarihe geçen bir destandır.
Antep Müdafaasının hangi koşullar altında yapıldığını göstermek ve şehit olan çocukları anmak amacıyla 14 Şehit Anıtı yapılmıştır. Mücadelenin önemini vurgulayan 14 Şehit Anıtı, Gaziantep Kalesi’nin karşısında yer almaktadır. Aynı zamanda çocuklar anısına yapılan 14 çocuk heykeli, Gaziantep kalesinin girişinde sergilenmektedir. Kale içerisinde mücadele döneminde yaşanan olayların anlatıldığı birde müze bulunmaktadır.
Dokurcum Değirmenin Hikâyesi
Dokurcum Değirmeni olayı; Antep savunması devam ederken Elmalı Köyü’nde yapılan savunma sırasında yaşanmıştır. Şahin Bey, Fransız askerlerinin Antep’e girişini engellemek için, şehir ve köylerden oluşturduğu çetelerle birlikte Kilis yoluna karargâh kurmuştur. Kertil, Bostancı ve Elmalı sırtlarında düşmanla çatışan Şahin Bey ve arkadaşlarının erzakları bitmiştir. İhtiyacı karşılamak amacıyla Heyet-i Merkeziyenin duyurusu üzerine 12-15 yaşlarındaki 14 çocuk, 27 Mart 1920 günü Elmalı sırtlarına hayvanlarla erzak getirmişler ve geceyi geçirmek için Dokurcum Değirmenine sığınmışlardır.
28 Mart sabahı savaş başlamıştır. Savaşın başlamasıyla değirmende sıkışıp kalan çocuklar, Şahin Bey’e erzakı teslim edememişlerdir. Günlerdir süren çatışmalarda yorgun düşen Şahin Bey ve arkadaşları cephane ve erzakların tükenmesi ile daha fazla direnememiştir. Elmalı Köprüsü’nde kahramanca savaşan Şahin Bey şehit olmuştur. Dokurcum Değirmeninde sıkışıp kalan 14 çocuk, kapıyı kapatıp arkasına dayanaklar koyarak beklemeye başlamışlardır. Değirmene sığınan çocukları gören Fransızlar, kapıyı zorlayarak içeri girmişlerdir. Silahsız 14 çocuğu dışarı çıkarıp ellerini bağlamış ve kurşuna dizerek öldürmüşlerdir. Cansız bedenlerini ise süngüleyerek delik deşik etmişlerdir.
Gaziantep Savunmasının Simgesi Şahin Bey
1877 yılında Gaziantep’te doğan Şahin Bey’in asıl adı Mehmed Said’tir. Antep savunmasında üstün yararlılıklar göstermesi ve Urya yolunda gösterdiği mücadeleden dolayı ‘’Şahin Bey’’ lakabını almıştır. Tehlikeli vazifelere gönüllü katılan ve vatanseverliği ile dikkat çeken Şahin Bey, gösterdiği mücadelelerle ve ‘’Müsterih olunuz. Düşman arabaları cesedimi çiğnemeden Antep’e giremez.’’ sözleriyle adını tarihe yazdırmıştır.
22 yaşından itibaren askerlik görevine devam eden Şahin Bey, savaşlarda üstün başarılar göstererek görevlerde yükselmiştir. 1918 yılında, İngilizlerle Sina cephesindeki muharebede esir düşmüştür. Mısır’daki, İngiliz esir kampında 1919 Aralık ayının başlarına kadar esir kalmış ve ateşkesten sonra serbest bırakılmıştır.
Antep savunmasında düşmana karşı büyük direniş gösteren Şahin Bey ve arkadaşları, 3 Şubat ve 18 Şubat 1920 tarihlerinde donanımlı Fransız birliklerine büyük kayıplar verdirmiştir. 8000 piyade ve 200 süvariden oluşan Fransız Kuvvetleri 25 Mart 1920’de yeniden saldırıya geçmiştir. Fransız kuvvetlerine karşı büyük direniş gösteren Şahin Bey, tek başına kalıncaya kadar mücadele etmiştir. Son nefesini verene kadar düşmana karşılık veren Şahinbey, 28 Mart 1920’de Elmalı Köprüsü’nde şehit olmuştur. Şehit olduğu Elmalı Köprüsü yakınlarında Şahin Bey adına anıt mezar yaptırılmıştır.
